Đến nội dung chính
BlueSail ERP
BlueSail ERP

Quản lý vận tải bằng Excel: lập sổ cho văn phòng nhà xe

Cập nhật · 8 phút đọc · BlueSail ERP

Quản lý vận tải bằng Excel có thể bắt đầu từ một file dùng chung, miễn là văn phòng biết mỗi dòng đại diện cho việc gì. Rắc rối thường xuất hiện khi một chuyến được chép sang nhiều bảng, mỗi nơi sửa một số khác nhau. Chủ xe cần một cấu trúc dễ kiểm lại hơn là một bảng nhiều màu nhưng thiếu căn cứ.

Hướng dẫn này dành cho nhà xe muốn dựng sổ ban đầu hoặc chỉnh lại file đang dùng. Trọng tâm là nối xe, người lái, lần chở hàng và tiền khách trả bằng mã thống nhất. Khi nhu cầu vượt khả năng kiểm soát file, hãy xem phạm vi của phần mềm quản lý vận tải nhà xe để chuẩn bị chuyển cách làm. Nếu sổ xe bắt đầu khó giữ đúng mốc đăng kiểm và bảo dưỡng, xem phần mềm quản lý đội xe để đối chiếu các trường cần chuyển từ bảng tính.

Chọn đơn vị ghi trước khi tạo cột

Một dòng chuyến nên là một lần nhận chở đã chốt phạm vi với khách. Nếu chuyến gồm cả lượt đi lẫn lượt về, hãy thống nhất cách ghi từ đầu. Không để người này tạo hai dòng còn người kia gộp thành một dòng. Mã chuyến phải được cấp một lần và giữ nguyên khi sửa ngày hoặc đổi người lái. Biển số dùng để nhận xe, còn mã khách giúp tách các đơn vị có tên gần giống nhau.

Chỉ định một người giữ cấu trúc file và danh mục mã. Những người khác nhập theo cột được phân công. Khi phát hiện sai, sửa tại dòng gốc rồi kiểm các bảng lấy số từ đó. Tránh chữa bằng cách gõ đè kết quả tổng ở cuối sheet. Một ô tổng khớp sau lần sửa tay có thể che lỗi ở chuyến khác, khiến kỳ sau tiếp tục lệch mà không ai biết nguyên nhân.

Khung năm sheet đủ để nối việc với tiền

Bảng dưới là mẫu cấu trúc tham khảo, không phải file nhập của một phần mềm. Có thể bớt cột chưa dùng, nhưng nên giữ khóa liên kết giữa các sheet. Những thông tin cần tổng hợp như ngày và tiền phải nằm ở cột riêng, không gộp vào ghi chú dài.

Sheet đề xuấtCột nên chuẩn bịMột dòng biểu diễn
XeMã xe, biển số, loại, tải trọng kg, km đồng hồ, tình trạngMột xe trong danh mục
Tài xếMã người lái, họ tên, điện thoại, hạng và hạn bằngMột hồ sơ người lái
ChuyếnMã chuyến, khách, mã xe, mã tài xế, ngày, tuyến, km, cước, nhóm chi, hạn thuMột lần chở đã xác định
DầuMã lần đổ, xe, chuyến nếu có, ngày, km, số lít, thành tiền, nơi đổMột lần tiếp nhiên liệu
Thu cướcMã lần nhận, ngày thu, mã khách, mã chuyến phân bổ, số tiền, phương thứcMột khoản phân bổ tiền nhận

Với khoản khách trả chung cho nhiều chuyến, dùng chung mã lần nhận trên các dòng phân bổ. Tổng những dòng đó phải bằng đúng tiền thực nhận. Cách này giúp nhìn được cả lần chuyển khoản gốc lẫn phần đã trừ cho mỗi chuyến, tránh hiểu nhầm rằng mỗi dòng là một lần khách trả thêm.

Công thức lãi và số còn phải thu

Ở mức khái quát, lãi chuyến bằng cước đã thống nhất trừ các khoản chi thuộc chuyến. Tổng chi nên cộng các cột cầu đường, bốc xếp, dầu, phụ cấp, ăn uống và chi khác. Nếu sổ dầu đã được cộng về chuyến bằng công thức, không nhập lại cùng số tiền vào ô chi dầu thủ công. Hãy đọc thêm cách tách khoản chi tại bài quản lý chi phí vận tải trước khi thiết kế bảng tổng.

Cước còn phải thu của từng chuyến bằng cước trừ tổng tiền đã phân bổ cho mã chuyến đó. Có thể dùng SUMIFS để cộng theo mã và SUM để cộng nhóm chi. Ví dụ, một chuyến có cước 6.000.000 đồng, chi 3.800.000 đồng và đã nhận 2.000.000 đồng. Lãi chuyến trong ví dụ là 2.200.000 đồng; tiền khách còn thiếu là 4.000.000 đồng. Hai con số trả lời hai câu hỏi khác nhau, không thay thế cho nhau.

Khi lập công thức theo tên cột, nhớ khóa vùng danh mục hoặc dùng bảng dữ liệu có vùng mở rộng. Thử thêm một chuyến mới dưới dòng cuối rồi xem tổng có nhận dòng vừa thêm không. Một công thức đúng với dữ liệu cũ vẫn có thể bỏ sót dữ liệu mới nếu vùng cộng dừng sớm. Kiểm riêng ô trống, số nhập dạng chữ và khoản tiền âm trước khi coi bảng tổng là đã chốt.

Quy trình nhập mỗi ngày để ít phải sửa cuối tháng

  1. Chọn xe, tài xế và khách từ danh mục đã thống nhất; không tự tạo cách viết mới khi đã có mã phù hợp.
  2. Cấp mã cho chuyến, điền ngày và tuyến, ghi rõ cước cùng thời hạn thanh toán đã thỏa thuận.
  3. Bổ sung km và chi phí khi có căn cứ; khoản chưa rõ để trạng thái chờ kiểm thay vì đoán số cho đủ.
  4. Ghi tiền nhận tại sheet Thu cước, phân bổ theo chuyến rồi đối chiếu tổng với tiền mặt hoặc chuyển khoản thực tế.
  5. Cuối ngày kiểm mã trùng, công thức bị xóa và chuyến thiếu dữ liệu; lưu một bản sao có ngày để tìm lại khi cần.

Nên tách ô người nhập được sửa với ô công thức và bảo vệ vùng tính. Đây là cách hạn chế thao tác nhầm, không bảo đảm mọi số liệu đều chính xác. Người kiểm vẫn cần đọc chứng cứ bên ngoài file, hỏi lại khoản bất thường và ghi nhận lý do điều chỉnh để người nhận việc hôm sau hiểu được.

Đối chiếu file trước khi gửi chủ nhà xe

Chọn một chuyến đã hoàn tất và lần theo toàn bộ dữ liệu liên quan. Xe có đúng biển số không, km cuối có nhỏ hơn km đầu không, dầu có bị ghi hai lần không, tiền nhận đã trừ đúng khách chưa? Sau đó kiểm tổng tiền thu của kỳ với các lần nhận thực tế. Nếu tổng đúng mà một khách vẫn lệch, hãy xem phần phân bổ; không vội sửa cước để ép công nợ về số mong muốn.

Giữ một bản chốt kỳ chỉ để tra cứu và một bản đang làm việc có người chịu trách nhiệm. Trước khi mở kỳ mới, ghi rõ số dư nào được mang sang và căn cứ của chúng. Nếu nhiều người gửi các bản qua tin nhắn, cần thống nhất bản nào có hiệu lực. Việc ghép lại các file đã sửa riêng thường tốn công hơn nhập ban đầu vì không còn biết lần thay đổi nào là sau cùng.

Nhận biết lúc nên đổi công cụ và chuẩn bị dữ liệu

Các dấu hiệu đáng xem xét là thường xuyên ghi đè khi cùng sửa, mất nhiều buổi để ghép thu tiền với chuyến, hoặc chủ phải gọi văn phòng mới biết còn nợ bao nhiêu. Khi đó hãy liệt kê việc file đang không kiểm được rồi đối chiếu với phần mềm quản lý chuyến xe. Đánh giá bằng một nhóm chuyến đã biết kết quả sẽ dễ thấy công cụ có phù hợp hay không.

BlueSail chưa có chức năng nhập file Excel vào phân hệ Vận tải. Nếu cần chuyển dữ liệu, đội BlueSail hỗ trợ hoặc chỉnh theo yêu cầu sau khi xem cấu trúc và thống nhất phạm vi. Nhà xe nên chuẩn bị danh mục sạch, giải thích cột tiền và đánh dấu khoản chưa đối chiếu. Dữ liệu xuất CSV từ phân hệ có thể mở bằng Excel để kiểm tiếp; xuất CSV không đồng nghĩa file Excel cũ có thể tải ngược vào ngay.

Hỏi đáp

Có nên để tất cả thông tin chung một sheet?

Một bảng phẳng dễ nhìn khi ít chuyến nhưng sẽ lặp thông tin xe và khách. Nên chia danh mục với phát sinh, nối bằng mã, rồi tạo bảng tổng cho chủ xem. Nhờ vậy khi đổi số điện thoại tài xế, văn phòng chỉ cần sửa hồ sơ gốc.

Khách trả một phần thì sửa cước xuống bằng tiền nhận được không?

Không nên. Giữ cước đã chốt, ghi lần nhận tiền riêng và tính phần chưa thanh toán. Nếu thay cước bằng số đã nhận, file sẽ mất dấu khoản còn phải đòi và báo lãi sai theo.

Muốn chuyển sang BlueSail cần gửi file là tự nhập được ngay?

Chưa có thao tác tự nạp Excel cho Vận tải. Hãy thống nhất với đội BlueSail dữ liệu nào cần chuyển và cách kiểm sau chuyển. Trong thời gian chuẩn bị, vẫn giữ bản file đã chốt để đối chiếu số gốc.

Bắt đầu từ cách bạn đang làm

Quy trình của bạn.
Phần mềm của bạn.

Kể cho chúng tôi việc đang tốn thời gian nhất. Cùng tìm cách làm gọn hơn với BlueSail ERP.